او تولدی فروتنانه داشت، در سایه صلیبی دور و ملاقاتی با مرگ، که انتظارات و سرنوشت میراث اجدادی او را برآورده کرد و وعده‌های خدا را که او روزی به طور کامل محقق خواهد کرد، تأیید نمود.
شاید در هیچ زمان دیگری به اندازه فصل کریسمس به خانواده فکر نمی‌کنیم. وقتی نوزادی روح تازه‌ای از شور و امید را به جشن‌ها می‌بخشد، این موضوع برای ما ارزشمندتر می‌شود. اغلب وقتی به امکانات آینده آن نوزاد فکر می‌کنیم، به همان اندازه به اهمیت نسبی که از آن آمده است، جذب می‌شویم و از خود می‌پرسیم: «سهم او در میراث ما در پرتو تاریخ ما چه خواهد بود؟» چنین افکاری نیز در ذهن شاگرد متی بود، هنگامی که او شروع به نوشتن داستان زندگی عیسی کرد.
نسب‌نامه عیسی
«کتاب نسب‌نامه عیسی مسیح، پسر داوود، پسر ابراهیم. ابراهیم اسحاق را آورد؛ و اسحاق یعقوب را آورد؛ و یعقوب یهودا و برادرانش را آورد؛ و یهودا فارص و زارح را از تامار آورد؛ و فارص حصرون را آورد؛ و حصرون رام را آورد؛ و رام عمیناداب را آورد؛ و عمیناداب نحشون را آورد؛ و نحشون سلمون را آورد؛ و سلمون بوعز را از راحاب آورد؛ و بوعز عوبید را از روت آورد؛ و عوبید یسی را آورد؛ و یسی داوود پادشاه را آورد؛ و داوود پادشاه سلیمان را از همسر اوریا آورد؛ و سلیمان رحبعام را آورد؛ و رحبعام ابیا را آورد؛ و ابیا آسا را آورد؛ و آسا یهوشافات را آورد؛ و یهوشافات یهورام را آورد؛ و یهورام عزیا را آورد؛ و عزیا یوتام را آورد؛ و یوتام آحاز را آورد؛ و آحاز حزقیا را آورد؛ و حزقیا منسی را آورد؛ و منسی آمون را آورد؛ و آمون یوشیا را آورد؛ و یوشیا یکونیا و برادرانش را در زمان تبعید به بابل آورد: و پس از آنکه به بابل برده شدند، یکونیا شلتیال را آورد؛ و شلتیال زروبابل را آورد؛ و زروبابل ابیهود را آورد؛ و ابیهود الیاقیم را آورد؛ و الیاقیم عازور را آورد؛ و عازور صادوق را آورد؛ و صادوق آخیم را آورد؛ و آخیم الیهود را آورد؛ و الیهود العازار را آورد؛ و العازار متان را آورد؛ و متان یعقوب را آورد؛ و یعقوب یوسف، شوهر مریم را آورد، که از او عیسی متولد شد، که مسیح نامیده می‌شود... حال تولد عیسی مسیح اینگونه بود: هنگامی که مادرش مریم به یوسف نامزد شده بود، قبل از آنکه با هم زندگی کنند، او از روح‌القدس حامله یافت شد.» متی 1:1-18 KJV
وسوسه‌انگیز است که از لیست‌های طولانی «آورد» و «متولد شد» در کتاب مقدس به سادگی بگذریم، یا حتی به طور کامل از آنها بپریم، و در آنها بیشتر چیزهای بی‌اهمیت را بیابیم تا معنادار. و در حالی که ممکن است آنها تخیل ما را به اندازه ماهی بزرگ در داستان یونس یا غرش شیرها در داستان دانیال تحریک نکنند، اما باز هم الهام‌گرفته از خدا هستند. بنابراین، باید از خود این سوال را بپرسیم: «خداوند در این آیات چه چیزی را می‌خواهد به ما آشکار کند؟» در تمام کتاب مقدس معنا و هدف وجود دارد، زیرا «تمام کتاب مقدس الهام‌گرفته از خداست و مفید است» (دوم تیموتائوس 3:16 NIV).
نبوت مسیح
زمان حدود 5 سال قبل از میلاد بود و پر از انتظار مسیح موعود خدا بود، زیرا 69 هفته از جدول زمانی دانیال تقریباً به پایان رسیده بود:
بدان و بفهم: از صدور فرمان برای بازسازی و بنای مجدد اورشلیم تا آمدن مسیح، فرمانروا، هفت «هفته» و شصت و دو «هفته» خواهد بود (دانیال 9:25).
هفت هفته به علاوه 62 هفته، 69 هفته سال (هر کدام 360 روز) است که از فرمان اردشیر تا 483 سال محاسبه می‌شود. سال 445 قبل از میلاد بود.
در ماه نیسان در سال بیستم پادشاه اردشیر... پادشاه به من گفت: «چه می‌خواهی؟»... من به پادشاه پاسخ دادم: «اگر پادشاه راضی باشد، مرا به شهری در یهودا بفرستد که پدرانم در آن دفن شده‌اند تا بتوانم آن را بازسازی کنم.»... و چون دست مهربان خدایم بر من بود، پادشاه درخواست‌هایم را برآورده کرد (نحمیا 2:1، 4، 8).
بر اساس نبوت دانیال و اسناد نحمیا، انتظار می‌رفت که مسیح هر لحظه برای نجات قوم خود از ستم اشغال و سلطه روم بیاید. متی به میراث غنی که نسب عیسی در آن ریشه داشت، اندیشید و در آن تقدیر و سرنوشت عیسی را دید، که اصلاً آن چیزی نبود که مردم انتظار داشتند.
نسب‌نامه با جزئیات
انجیل متی عهد جدید را با چهار کلمه یونانی آغاز می‌کند که به معنای واقعی کلمه «کتاب پیدایش عیسی مسیح» است. اینها همان کلماتی هستند که در روایت خلقت در پیدایش 2:4 به کار رفته‌اند و او را با تاریخ یهود، همانطور که در اولین کتاب موسی، بزرگترین پیامبرشان، ثبت شده است، مرتبط می‌سازند. این ارتباط تاریخی یهودی با اشاره فوری متی به عیسی به عنوان «پسر داوود، پسر ابراهیم» تقویت می‌شود و داستان‌های بزرگ مرتبط با این غول‌های عهد عتیق را به یاد ما می‌آورد. داوود بزرگترین و محبوب‌ترین پادشاه آنها بود. عیسی «پادشاه یهودیان» متولد شد (متی 2:2)، و مقدر بود که تاج خار بر سر بگذارد. ابراهیم پدر ملت آنها شد، که وعده‌های آن ملت توسط خود خدا به او داده شد، و او مردی بود که ایمانش به خدا قوی‌تر از تردیدش در قربانی کردن اسحاق، تنها وارثش، بود. امید به تحقق آن وعده‌ها امروز در بازگشت دوم عیسی نهفته است، و او قربانی کامل به جای اسحاق (و ما) به عنوان بره خدا در جلجتا شد. متی در ادامه از یعقوب، پسر اسحاق، نام می‌برد که خدا نامش را به اسرائیل تغییر داد. او هم‌نام ملت است، و آنها را به مصر هدایت کرد، جایی که موسی روزی آنها را با قدرت و برای جلال خدا از آنجا بیرون آورد. عیسی روزی ما را از طبیعت گناهکارمان بیرون خواهد آورد و در سال یوبیل به پادشاهی خود وارد خواهد کرد تا جلال خود را با ما به اشتراک بگذارد. و همه اینها تنها در دو آیه اول متن متی به ذهن می‌آید!
وعده‌های نبوتی
فهرست شخصیت‌های عهد عتیق در 16 آیه بعدی متی 1، با یادآوری داستان‌هایشان معطر است – همه آنها به این نوزاد مرتبط هستند، که اکنون در قنداق، در آخوری در بیت‌لحم خوابیده است. همانطور که در این مسیر خاطرات یهودی قدم می‌زنیم، شروع به احساس سنگینی میراث این نوزاد می‌کنیم و اشاره‌ای به اهمیت او به عنوان «مسیح» (متی 16:16) می‌یابیم، که به معنای «مسح‌شده» است. در ذهن آنها، وعده‌هایی که خدا به ابراهیم و ملت اسرائیل داده بود، در شرف تحقق بود. اول، آنها ملتی بزرگ خواهند شد:
من تو را ملتی بزرگ خواهم ساخت و تو را برکت خواهم داد (پیدایش 12:2).
دوم، آنها برای همیشه سرزمین را در اختیار خواهند داشت:
تمام سرزمین کنعان، که اکنون در آن غریبه هستی، را به تو و نسل‌هایت پس از تو به عنوان ملک ابدی خواهم داد (پیدایش 17:8).
سوم، آنها رابطه‌ای ویژه با خدا به عنوان قوم او خواهند داشت:
من عهد خود را به عنوان عهدی ابدی بین خود و تو و نسل‌هایت پس از تو برای نسل‌های آینده برقرار خواهم کرد، تا خدای تو و خدای نسل‌هایت پس از تو باشم (پیدایش 17:7).
اینکه این وعده‌ها توسط مسیح قبل از مصلوب شدنش محقق نشد، نباید باعث ناامیدی شود، بلکه باید امید به بازگشت او را تقویت کند.
گمان نکنید که آمده‌ام تا شریعت یا انبیا را باطل کنم: من نیامده‌ام تا آنها را باطل کنم، بلکه تا آنها را به کمال برسانم (متی 5:17).
پیچش در پایان
این لیست طولانی از اجداد عیسی با یک پیچش عجیب به پایان می‌رسد: «یعقوب یوسف، شوهر مریم را آورد، که از او عیسی متولد شد» (متی 1:16). چرا به طور معمول و مورد انتظار گفته نشد: «... و یعقوب یوسف را آورد که عیسی را آورد»؟ این یکی از آن جزئیات کوچکی است که به دقت شگفت‌انگیز کلام بی‌خطای خدا اشاره دارد. متی ما را برای یک مکاشفه جدید در تولد مسیح آماده می‌کند، که او در آیه 18 به طور کامل‌تر توضیح می‌دهد – اینکه یوسف در واقع پدر طبیعی عیسی نیست، بلکه فقط پدرخوانده اوست:
مادرش مریم به یوسف نامزد شده بود، اما قبل از آنکه با هم زندگی کنند، او از روح‌الالقدس حامله یافت شد (متی 1:18 NIV).
متی با این حقیقت که این عیسی در واقع وارث داوود است که از یک باکره متولد شد – واقعاً انسان، اما همچنین «عمانوئیل»، به معنای «خدا با ما» – مستقیماً به ما ضربه می‌زند.
اکنون بشنوید، ای خاندان داوود! ... بنابراین خود خداوند به شما نشانه‌ای خواهد داد: باکره حامله خواهد شد و پسری به دنیا خواهد آورد، و او را عمانوئیل خواهد نامید (اشعیا 7:13-14).
اشعیا بعدها اعلام می‌کند،
او بر تخت داوود و بر پادشاهی او سلطنت خواهد کرد، و آن را با عدالت و راستی از آن زمان به بعد و برای همیشه برقرار و حفظ خواهد کرد (اشعیا 9:7).
عیسی «شاخه» از «ریشه» یسی است (متی 1:6) که «میوه خواهد آورد» (اشعیا 11:1). این فصلی از شادی، امید و جشن است، زیرا ارمیا درباره او وعده می‌دهد:
«خداوند می‌فرماید: «روزهایی می‌آید که من شاخه‌ای عادل برای داوود برپا خواهم کرد، پادشاهی که با حکمت سلطنت خواهد کرد و آنچه را که عادلانه و درست است در سرزمین انجام خواهد داد. در روزهای او یهودا نجات خواهد یافت و اسرائیل در امنیت زندگی خواهد کرد. این نامی است که او را خواهند خواند: خداوند، عدالت ما» (ارمیا 23:5-6).
این نوزاد، که نسب یهودی او توسط متی بی‌عیب و نقص اعلام شده است، نه تنها مقدر است که عاملی باشد که از طریق او وعده‌های خدا روزی محقق شوند، بلکه همان کسی است که کتب مقدس پیشگویی کرده‌اند و خدا به زودی او را به عنوان «پادشاه» و «خداوند» مسح خواهد کرد. حتی در نام او نیز تاریخ غنی، معنای عمیق و اهمیت بزرگی نهفته است.
او پسری به دنیا خواهد آورد، و تو باید نام او را عیسی بگذاری، زیرا او قوم خود را از گناهانشان نجات خواهد داد (متی 1:21).
نام عیسی
ایسوس (عیسی) یونانی کلمه عبری یهوشوع است که به یوشوع (یوشع) کوتاه شد و بعدها به یشوع (عیسی) تکامل یافت. هم یوشوع و هم یشوع نام‌های رایج قرن اول بودند، و شباهت و منشأ مشترک آنها اشاره‌ای است به کشف هدف دیگری در آمدن عیسی – آوردن قوم خود به پادشاهی موعود خدا، بسیار شبیه به اینکه یوشع قوم خدا را به سرزمین موعودشان آورد – سرزمینی که «شیر و عسل» در آن جاری بود (اعداد 13:27).
همانطور که نام‌های یوشوع (یوشع) و یشوع (عیسی) را بیشتر بررسی می‌کنیم، دو کلمه جداگانه را می‌بینیم که به هم پیوسته‌اند تا هدف نهایی را که متی در آمدن عیسی اعلام می‌کند، آشکار سازند. یهو، یو، و یه همگی اشکال اختصاری YHWH، نام خدا هستند، آنقدر مقدس که هیچ یهودی پرهیزگاری هرگز آن را با صدای بلند بر زبان نمی‌آورد. کلمه عبری شوع یا یونانی سوس به معنای «فریاد کمک» است، که کلمه‌ای شبیه به فعل عبری یاشا به معنای «نجات دادن» است. این یک ارتباط کلمه‌ای است که متی آن را از دست نداده است، زیرا او دلیل نامگذاری عیسی را آشکار می‌کند:
تو باید نام او را عیسی بگذاری، زیرا او قوم خود را از گناهانشان نجات خواهد داد (متی 1:21).
مکث و تأمل
همانطور که در این فصل شلوغ تعطیلات برای تأمل در «معنای واقعی کریسمس» مکث می‌کنیم، شاید باید متی 1:1-21 را دوباره بخوانیم. بگذارید کتب مقدس اهمیت نسبی را که او از آن آمده است، به ما یادآوری کنند و ما را از نبوت‌هایی که تولد او را پیشگویی کرده‌اند، آگاه سازند. بگذارید عظمت آن مکاشفات ما را به زانو درآورد و ما را در هیبت، عشق، قدردانی و پرستش «کسی که پادشاه یهودیان متولد شده است» قرار دهد.
هر بار که درخت کریسمس می‌بینیم، سرودی می‌شنویم، یا هدیه‌ای را بسته‌بندی می‌کنیم، می‌توانیم به نوزاد در آخور نگاه کنیم و «بره خدا را ببینیم که گناه جهان را برمی‌دارد» (یوحنا 1:29). تنها در این صورت می‌توانیم شاد باشیم که، صرف نظر از شرایط زندگی ما بر روی زمین – و تنها به لطف مسیح عیسی – این یک کریسمس پر از امید و شاد است، و او گرانبهاترین هدیه ماست.
