۱ از طرف یعقوب خدمتگار خدا و سَروَر ما عیسای مسیح به ایمانداران هر دوازده قوم خدا که در سراسر دنیا پراگنده اند، سلام باد.
۲ برادران و خواهران عزیز، وقتی که دچار آزمایشهای مختلف می شوید، آن را مایه خوشی بزرگ تان بدانید ۳ زیرا می دانید که وقتی خلوص ایمان شما در آزمایش ثابت شود، باعث بردباری بیشتر شما می گردد ۴ پس بگذارید که بردباری شما کامل شود، تا شما به یک انسان کامل تبدیل گردید، آنگاه به چیز دیگری ضرورت نخواهید داشت. ۵ اگر در بین شما کسی بدون حکمت باشد، آن را از خدا طلب نماید و خدایی که هر چیز را با سخاوتمندی به همه انسانها می بخشد و ملامت هم نمی کند، آن را به او خواهد داد. ۶ اما او باید با ایمان بخواهد و در فکر خود شک نداشته باشد، چون کسی که شک کند مانند موج بحر است که در برابر باد به این طرف و آن طرف رانده می شود. ۷ پس چنین شخص نباید فکر کند که از خداوند چیزی به دست خواهد آورد، ۸ زیرا کسی که در تصمیم های خود شک دارد، در تمام کارهایش ناپایدار است.
۹ ایماندار مسکین به سربلندی که خدا برایش می دهد، خوشی کند ۱۰ و ایماندار ثروتمند در عاجزی خود، زیرا او مانند گُلِ علف زودگذر است. ۱۱ وقتی که آفتاب سوزان می تابد، آن گیاه خشک می شود، گُلِ آن می ریزد و زیبایی آن از بین می رود، شخص ثروتمند نیز همین طور در میان فعالیتهای خود از بین می رود.
۱۲ خوشا به حال کسی که در برابر آزمایش مقاومت می کند، زیرا وقتی که از آزمایش بیرون آید تاج زندگی را دریافت خواهد کرد، تاجی را که خداوند به دوستداران خود وعده داده است. ۱۳ کسی که با وسوسه مواجه می گردد نباید بگوید: «خداوند مرا به وسوسه انداخته است»، زیرا خدا با هیچ بدی وسوسه نمی شود و کسی را نیز وسوسه نمی کند. ۱۴ اما سرچشمۀ وسوسۀ هر شخص، خواهشهای نفسانی خودش است. ۱۵ در نتیجه، خواهشهای نفسانی حامله می شود و گناه را به وجود می آورد و وقتی گناه کاملاً رشد کرد، باعث مرگ می شود.
۱۶ پس ای عزیزانم، فریب نخورید! ۱۷ تمام نعمتهای خوب و کامل از بالا می آیند، آنها از جانب خدا که آفرینندۀ نور است به پایین فرستاده می شوند، خدایی که تغییر نمی کند و در او تاریکی نیست. ۱۸ او طبق ارادۀ خود به وسیلۀ کلام راستی، ما را خلق نمود تا ما اولین میوۀ خلقت تازۀ او باشیم.
۱۹ ای برادران عزیز! پس باید هر کدام شما با دقت بشنود و مطابق آن جواب دهد و زود عصبانی نشود. ۲۰ زیرا عصبانیت انسان، هدفهای عادلانۀ خدا را برآورده نمی سازد. ۲۱ پس هر نوع رفتار پلید و شرارت آمیز را از خود دور کنید. به ارادۀ خدا تسلیم شوید و کلامی را که او در دلهای شما نهاده است با فروتنی بپذیرید، زیرا این کلام جانهای شما را نجات می دهد.
۲۲ کلام خدا را عملی نمایید. صرف شنوندۀ کلام نباشید زیرا در آن صورت خود را فریب می دهید. ۲۳ زیرا کسی که به کلام خدا گوش می دهد، ولی آن را عملی نمی کند، مانند کسی است که فقط چهرۀ خود را در آیینه می بیند. ۲۴ او خود را می بیند، ولی همین که از پیش آیینه دور می شود، دفعتاً فراموش می کند که چهره اش چگونه بود. ۲۵ اما کسی که با دقت به شریعت کامل و آزادی بخش موسی نگاه کرده و از آن پیروی کند و شنوندۀ فراموشکار نباشد بلکه مطابق آن رفتار کند، در تمام کارهای خود کامیاب خواهد بود. ۲۶ اگر کسی در میان شما خود را آدم با دیانت می شمارد ولی زبان خود را نگه نمی دارد، قلب خود را فریب می دهد و ایمان او بیهوده است. ۲۷ دیانت پاک و بی عیب در برابر خدای پدر این است که از یتیمان و بیوه زنان که دچار مصیبت می شوند، حمایت کنیم و خود را از فساد این دنیا پاک نگهداریم.
۱ یک شب مردی از فرقۀ فریسیان، به نام نیقودیموس که از بزرگان قوم یهود بود، ۲ نزد عیسی آمده و به او گفت: «استاد، ما می دانیم تو معلمی هستی که از طرف خدا آمده ای، زیرا هیچ کس نمی تواند نشانه های حیرت انگیزی را که تو می کنی انجام دهد، مگر آن که خدا با او باشد.» ۳ عیسی در جواب او گفت: «به یقین بدان تا شخصی از نو تولد نشود، نمی تواند پادشاهی خدا را ببیند.» ۴ نیقودیموس به او گفت: «چطور ممکن است، شخص سالخورده یی از نو تولد شود؟ آیا می تواند باز به رَحِم مادر خود برگردد و دوباره تولد شود؟» ۵ عیسی جواب داد «به یقین بدان که هیچ کس نمی تواند داخل پادشاهی خدا شود مگر آن که هم به شکل طبیعی و هم در روح مقدس تولد یابد. ۶ آنچه از جسم تولد شود، جسم است و آنچه از روح تولد شود، روح است. ۷ تعجب نکن که به تو می گویم که باید از نو تولد شوی. ۸ باد هر جا که بخواهد می وزد. صدای آن را می شنوی اما نمی دانی از کجا می آید و یا به کجا می رود. حالت کسی هم که از روح خدا تولد یافته است، همین طور است.»
۹ نیقودیموس پرسید: «این چیزها چطور ممکن است؟» ۱۰ عیسی در جواب گفت: «آیا تو که یک معلم بزرگ اسرائیل هستی، این چیزها را نمی دانی؟ ۱۱ به یقین به تو می گویم، ما آنچه را که می دانیم، از آن سخن می گوییم و چیزی را که دیده ایم، به آن شهادت می دهیم، ولی شما شهادت ما را قبول نمی کنید. ۱۲ وقتی دربارۀ چیزهای دنیوی برای تان سخن می گویم، آن را باور نمی کنید، پس اگر دربارۀ چیزهای آسمانی برای تان سخن بگویم، چگونه باور خواهید کرد؟ ۱۳ کسی هرگز به آسمان بالا نرفته است مگر آن کس که از آسمان پایین آمده است، یعنی پسر انسان که از آسمان است. ۱۴ همان گونه که موسی مار برنجی را در بیابان بلند کرد، پسر انسان هم باید بلند کرده شود، ۱۵ تا هر کسی که به او ایمان می آورد، زندگی ابدی یابد.
۱۶ خدا به جهان آنقدر محبت داشت که پسر یگانۀ خود را داد تا هر کسی به او ایمان بیاورد هلاک نگردد، بلکه صاحب زندگی ابدی شود. ۱۷ خدا پسر خود را به جهان نفرستاد تا جهان را محکوم کند بلکه تا مردم جهان به وسیلۀ او نجات یابند. ۱۸ هر کس به او ایمان آورد، محکوم نمی شود اما کسی که به او ایمان نیاورد، هم اکنون محکوم شده است، زیرا به پسر یگانۀ خدا ایمان نیاورده است. ۱۹ داوری خدا این است که نور به جهان آمد، ولی مردم تاریکی را بیشتر از نور دوست داشتند، چون کارهای شان پُر از شرارت است. ۲۰ کسی که مرتکب کارهای بد می شود از نور نفرت دارد و از آن دوری می جوید مبادا اعمالش افشا گردد. ۲۱ اما شخص راستکار به سوی نور می آید تا آشکار شود که همه کارهایش مطابق ارادۀ خداست.»
۲۲ پس از آن عیسی با شاگردان خود به سرزمین یهودیه رفته و در آنجا مدتی ماندند و او مردم را غسل تعمید می داد. ۲۳ یحیی نیز در عینون، نزدیک سالیم، مردم را غسل تعمید می داد زیرا در آنجا آب فراوان بود و مردم می آمدند و تعمید می گرفتند. ۲۴ چون یحیی هنوز زندانی نشده بود.
۲۵ بین شاگردان یحیی و یک یهودی مباحثه یی در مورد مراسم پاک شدن پیدا شد. ۲۶ سپس آنها نزد یحیی آمده و به او گفتند: «استاد، آن کسی که در آن طرف دریای اُردن با تو بود و تو دربارۀ او شهادت دادی، در اینجا به تعمید دادن مردم مشغول است و همه پیش او می روند.» ۲۷ یحیی جواب داد: «انسان نمی تواند چیزی جز آنچه خدا به او می بخشد به دست آورد. ۲۸ شما خود شاهد هستید که گفتم من مسیح نیستم بلکه پیشاپیش او فرستاده شده ام. ۲۹ عروس به داماد تعلق دارد. دوست داماد که در کناری ایستاده و صدای او را می شنود، لذت زیاد می برد. خوشی من هم همین طور کامل شده است. ۳۰ او باید ترقی کند و من باید از نظر بیفتم.»
۳۱ کسی که از بالا می آید برتر از همه است و کسی که متعلق به این دنیای خاکی باشد آدمی است زمینی و دربارۀ امور دنیوی سخن می گوید. آن کسی که از آسمان می آید برتر از همه است ۳۲ و به آنچه دیده و شنیده است شهادت می دهد اما هیچ کس شهادت او را قبول نمی کند. ۳۳ هر کسی شهادت او را پذیرفت، راستی خدا را تصدیق کرده است. ۳۴ کسی را که خدا فرستاده است، کلام خدا را بیان می کند، چون که خدا روح خود را به اندازۀ کامل به او عطا می کند. ۳۵ پدر، پسر را دوست دارد و همه چیز را به دست او سپرده است. ۳۶ آن که به پسر ایمان دارد، زندگی ابدی دارد اما آن که از پسر اطاعت نمی کند، زندگی را نخواهد دید بلکه همیشه مورد غضب خدا می باشد.
۱ وقتی پادشاه کنعانی سرزمین عَراد، واقع در جنوب کنعان، شنید که بنی اسرائیل از راه اتاریم می آیند بر آن ها حمله کرد و یک تعداد آن ها را اسیر گرفت. ۲ قوم اسرائیل نذر گرفتند که اگر خداوند به آن ها کمک فرماید که بر این قوم غالب شوند، تمام شهرهای آن ها را بکلی نابود می کنند. ۳ خداوند دعای آن ها را شنید و کنعانیان را شکست داد و مردم اسرائیل آن ها را با شهرهای شان بکلی نابود کردند، بنابران، آنجا را حُرمه، (یعنی نابودی) نامیدند.
۴ بعد از آن قوم اسرائیل از کوه هور حرکت کرده تا از راهی که به بحیرۀ احمر می رفت، کشور ادوم را دَور بزنند. اما بنی اسرائیل از این سفر طولانی بتنگ آمدند ۵ و از خدا و موسی شکایت کردند و گفتند: «چرا ما را از مصر آوردید تا در این بیابان بمیریم؟ نه چیزی است که بخوریم و نه آب است که بنوشیم. ما از خوردن این خوراک بی مزه خسته شده ایم.» ۶ آنگاه خداوند مارهای سمی را در بین شان فرستاد و آن ها را گزیدند و یک تعداد زیاد آن ها هلاک شدند. ۷ مردم اسرائیل پیش موسی آمدند و گفتند: «ما گناه کرده ایم، زیرا علیه خداوند و علیه تو شکایت نموده ایم. پس بحضور خداوند دعا کن که ما را از شر این مارها نجات بدهد.» پس موسی برای آن ها دعا کرد. ۸ خداوند به موسی فرمود: «یک مار برنجی بساز و بر پایه ای بیاویز، و هر گزیده شده ای که به آن نگاه کند، زنده می ماند.» ۹ پس موسی یک مار برنجی ساخت و آن را بر سر پایه ای آویخت و به مجردیکه مار گزیده ای به آن نگاه می کرد، شفا می یافت.
۱۰ بنی اسرائیل به سفر خود ادامه داده به اوبوت رسیدند و در آنجا خیمه زدند. ۱۱ از آنجا به عَیی عباریم که در بیابان، در شرق موآب واقع بود، رفتند. ۱۲ سپس به وادی زارَد آمدند و در آنجا خیمه های خود را برافراشتند. ۱۳ بعد بطرف شمال دریای ارنون در نزدیکی سرحدات اموریان کوچ کردند. (دریای ارنون خط سرحدی بین موآبیان و اموریان است.) ۱۴ در «کتاب جنگهای خداوند» در این زمینه اشاره شده است که شهر واهیب در سوفه و دره های ارنون ۱۵ و وادی های آن که بسوی مناطق عار هستند، در امتداد سرحد موآب واقع اند.
۱۶ سپس بنی اسرائیل سفر خود را به طرف بئر، یعنی چاه ادامه دادند. این همان جائی است که خداوند به موسی فرمود: «قوم اسرائیل را جمع کن و من به آن ها آب می دهم.» ۱۷ آنگاه بنی اسرائیل این سرود را خواندند:
«ای چاه فوران کن! برایش سرود بخوانید!
۱۸ این چاهی است که حاکمان کندند.
با عصای شاهی و با عصای بزرگان کنده شد.»
قوم اسرائیل از بیابان به متانه حرکت کردند ۱۹ و از آنجا به نحلی ئیل و بعد به باموت رفتند. ۲۰ از باموت به دره ای که در موآب واقع و مشرف به بیابان و کوه فِسجه است، رفتند.
۲۱ قوم اسرائیل نمایندگان خود را پیش سیحون، پادشاه اموریان فرستادند که این پیام را به او برسانند: ۲۲ «به ما اجازه بدهید که از کشور تان عبور کنیم. ما وعده می دهیم که فقط از شاهراه برویم، به تاکستان های تان داخل نشویم و تا که در خاک شما باشیم حتی از آب شما هم ننوشیم.» ۲۳ اما سیحون به آن ها اجازه نداد که از خاک او عبور کنند. در عوض سپاه خود را جمع کرد و به مقابلۀ اسرائیل به بیابان رفت و در ناحیۀ یاهص با آن ها جنگید. ۲۴ مردم اسرائیل بر آن ها غالب شدند؛ سیحون را کشتند و کشور شان را از دریای ارنون تا دریای یبوق و تا سرحد عمونیان تصرف کردند. از آنجا پیشتر رفته نتوانستند، زیرا که سرحد عمونیان از نگاه دفاعی بسیار مستحکم بود. ۲۵ بنی اسرائیل همه شهرهای اموریان را همراه با شهر حِشبون و دهات اطراف آن به دست آوردند و در آن ها ساکن شدند. ۲۶ حِشبون پایتخت اموریان بود که سیحون قبلاً در جنگ با پادشاه سابق موآب آن را با تمام سرزمین آن ها تا دریای ارنون تصرف کرده بود. ۲۷ خوانندگان این قصیدۀ را برای حِشبون می سرودند:
«به حِشبون بیائید و آنرا آباد کنید، پایتخت سیحون را بنا نمائید، ۲۸ زیرا آتشی از حِشبون برخاست و شهر عارِ موآب و بلندی های ارنون را بلعید. ۲۹ وای بر تو ای موآب! ای قوم کموش هلاک شدید. پسرانش را فراری و دخترانش را به دست سیحون، پادشاه اموری اسیر ساخت. ۳۰ سعادت و کامرانی شان از حِشبون تا به دیبون ذوال شد و ما آن ها را تا نوفح که نزدیک میدِبا است از بین بردیم.»
۳۱ به این ترتیب قوم اسرائیل در سرزمین اموریان ساکن شدند. ۳۲ موسی چند نفر را به یعزیر فرستاد تا وضع آنجا را مطالعه کنند. بعد قوم اسرائیل به آنجا حمله بردند و آن شهر را با دهات اطراف آن به دست آوردند و باشندگان آنجا را بیرون راندند.
۳۳ بعد برگشتند و بطرف باشان رفتند. اما عوج، پادشاه باشان با سپاه خود به مقابلۀ آن ها به اَدرَعی آمد. ۳۴ خداوند به موسی فرمود: «از عوج نترس، زیرا من او را با مردم و سرزمین شان به دست تو تسلیم کرده ام و تو همان معامله ای را که با سیحون، پادشاه اموری در حِشبون کردی، با او هم بکن.» ۳۵ پس بنی اسرائیل عوج را با پسران و ساکنین آنجا بقتل رسانیدند و احدی را زنده نگذاشتند و مُلک شان را متصرف شدند.
دلیل اینکه یهوه مارها را به اردوگاه اسرائیلیان فرستاد این بود که مردم خدا را کنار گذاشته بودند و رهایی او از مصر را هیچ می‌دانستند. مرگ زمانی فرا می‌رسد که ما به خدا پشت می‌کنیم و نجاتی را که او انجام داده است، رد می‌کنیم. زندگی فقط در حضور او یافت می‌شود، و نتیجه برای اسرائیل این است که «بسیاری از مردم اسرائیل مردند» (اعداد ۲۱:۶).
داوری یک مجازات است، اما همچنین برای افزایش آگاهی و بازگرداندن گناهکار به سوی خداوند عمل می‌کند. مارها تأثیر مطلوب را بر مردم دارند، همانطور که از اعتراف اسرائیلیان دیده می‌شود: «ما گناه کرده‌ایم.» اعتراف اولین گام ضروری برای بازسازی است. اما خدای قدوس با کسانی که گناه کرده‌اند چه می‌تواند بکند؟ او در نادیده گرفتن یا چشم‌پوشی از آن، گویی اتفاق نیفتاده است، عادل نخواهد بود.
در جهل خود، مردم فقط درخواست می‌کنند که مارها برداشته شوند، اما خدا راه‌حل بسیار مؤثرتری در ذهن دارد. برداشتن مارها هیچ کمکی به کسانی که گزیده شده بودند نمی‌کرد، و همانطور که به سم مهلک گناه مربوط می‌شود، همه ما گزیده شده‌ایم. حتی اگر خدا می‌توانست ما را از حضور گناه رهایی بخشد، تأثیر آن عمیقاً در هر شخص نفوذ می‌کند، و ما تحت حکم مرگ هستیم زیرا مسیر خود را طی می‌کند (مقایسه کنید یعقوب ۱:۱۳-۱۵).
«و همانطور که موسی مار را در بیابانبالا برد، پسر انسان نیز باید بالا برده شود، تا هر که به او ایمان آورد، هلاک نشود بلکه حیات جاودان داشته باشد» (یوحنا ۳:۱۴-۱۵). این تنها راه‌حلی است که قدوسیت خدا را ارضا می‌کند و محبت بی‌اندازه او را نشان می‌دهد. مرگ خداوندعیسی برای همیشه تنها وسیله برای درمان سم گناه است. او جان خود را فدا کرد تا ما بتوانیم از مرگ به زندگی منتقل شویم.
