۱ تیوفیلوس عزیز! من در کتاب اول خود دربارۀ عیسای مسیح نوشتم. یعنی از همان روزی که عیسای مسیح کار و تعلیم را آغاز کرد ۲ تا به روزی که رهنمایی های لازم را به رسولان برگزیدۀ خود به وسیلۀ روح مقدس سپرد و به آسمان بُرده شد. ۳ عیسی پس از مرگ، بارها خود را به آنها نشان داد تا ثابت شود که او زنده است. او مدت چهل روز، چندین بار به ایشان ظاهر شد و دربارۀ پادشاهی خدا با آنها صحبت کرد. ۴ زمانی که عیسی در بین آنها بود، به پیروان خود امر کرد: «اورشلیم را ترک نکنید بلکه در انتظار آن وعدۀ پدر که دربارۀ آن به شما گفته بودم، باشید. ۵ یحیی با آب تعمید می داد اما پس از چند روز شما با روح مقدس تعمید خواهید یافت.»
۶ وقتی رسولان دَور هم آمدند، از عیسی پرسیدند: «ای استاد، آیا در همین وقت پادشاهی را دوباره به اسرائیل باز می گردانی؟» ۷ او جواب داد: «شما نیاز ندارید که تاریخ و زمانهایی را که پدر در اختیار خود نگهداشته است، بدانید. ۸ اما وقتی روح مقدس بر شما نازل گردد، شما قدرت خواهید یافت که در اورشلیم، تمام یهودیه و سامره و تا دورترین جاهای دنیا شاهدان من باشید.» ۹ همین که عیسی این را گفت، در حالی که همه می دیدند به آسمان بُرده شد و ابری او را از نظر آنها ناپدید ساخت.
۱۰ هنگامی که عیسی می رفت و چشمان آنها هنوز به آسمان دوخته شده بود، ناگهان دو مرد سفید پوش در کنار شان ایستاده، ۱۱ گفتند: «ای مردان جلیلی، چرا اینجا ایستاده اید و به آسمان می بینید؟ همین گونه که عیسی از میان شما به آسمان بالا بُرده شد، دوباره باز خواهد گشت.»
۱۲ آنگاه رسولان از کوه زیتون که فاصلۀ آن تا اورشلیم فقط یک کیلومتر است، به اورشلیم بازگشتند. ۱۳ همین که به شهر رسیدند به بالاخانه یی که محل اقامت آنها بود، رفتند. پِطرُس و یوحنا، یعقوب و اندریاس، فیلیپُس و توما، بارتولما و متی، یعقوب پسر حَلفی و شمعون فدایی و یهودا پسر یعقوب، در آنجا بودند. ۱۴ همۀ آنها با دیگر زنان و مریم مادر عیسی و برادران او پیوسته برای دعا دَور هم جمع می شدند.
۱۵ در همان روزها، پِطرُس در میان ایمانداران که حدود یک صد و بیست نفر بودند، ایستاد و گفت: ۱۶ «ای عزیزان! کلام خدا که به رهنمایی روح مقدس از زبان داوود دربارۀ یهودا، سردستۀ دستگیر کننده گان عیسی پیشگویی شده بود، به وقوع پیوست. ۱۷ یهودا یکی از ما و در خدمت با ما شریک بود. ۱۸ با پولی که او به خاطر کار شیطانی خود دریافت کرده بود، یک قطعه زمین خریده شد که او در همانجا مُرد، شکمش پاره شد و تمام روده هایش بیرون برآمد. ۱۹ همه مردم که در اورشلیم زندگی می کردند، در این باره شنیدند و آن زمین را به زبان خود شان حَقَل دَما یعنی زمین خون نامیدند. ۲۰ در کتاب مزامیر نوشته شده است:
«خانۀ او ویران باد، دیگر هیچ کس در آن زندگی نکند.»
و همچنان نوشته شده است:
«مقامش به دیگری تعلق گیرد.»
۲۱ بنابر این، یک نفر از میان آن کسانی که همیشه در مدتی که استاد ما عیسای مسیح با ما نشست و برخاست داشت، با ما بود ۲۲ یعنی از روزی که به دست یحیی تعمید گرفت تا وقتی که از میان ما به آسمان بُرده شد، باید به عنوان شاهد دوباره زنده شدن او به جمع ما یکجا شود.»
۲۳ آنگاه نام دو نفر، یکی یوسف معروف به بَرسابا که لقب یوستوس هم داشت و دیگری مَتیاس را پیشنهاد کردند. ۲۴ پس آنها چنین دعا کردند: «ای خداوند! تو که از قلب همه انسانها آگاه هستی، به ما نشان بده که کدام یک از این دو نفر را انتخاب کرده ای ۲۵ تا جانشین یهودا شود چون او خدمت و رسالت خود را از دست داد و به جایی رفت که مستحق آن بود.» ۲۶ پس بین دو نفر قرعه انداختند و قرعه به نام مَتیاس برآمد و به این ترتیب او در جمع آن یازده رسول شامل شد.
۱ پس از آن که پولُس و سیلاس از آمفیپولیس و آپولونیا گذشتند، به شهر تسالونیکی آمدند، جایی که یک کنیسه در آنجا وجود داشت. ۲ پولُس بر اساس عادت همیشه گی خود داخل کنیسه شد و سه هفته در روزهای شنبه پیهم با استفاده از نوشته های پیامبران با آنها مباحثه کرد. ۳ او توضیح می داد و چنین بیان می کرد: «لازم بود تا مسیح رنج ببیند و پس از مرگ زنده گردد. این عیسایی که من درباره اش به شما اعلام می کنم، همان مسیح است.» ۴ عده یی از آنها ایمان آوردند و گروه زیادی از یونانیان خدا پرست و زنان سرشناس با پولُس و سیلاس پیوستند.
۵ اما یهودیانی که اعتقاد نداشتند، حسادت کردند و چند نفر بیکار و اوباش را از کوچه و بازار با خود جمع کرده و در شهر سر و صدا برپا کردند و به خانۀ یاسون حمله بُردند. آنها کوشش می کردند تا پولُس و سیلاس را پیش جمعیت بیاورند. ۶ چون پولُس و سیلاس را نیافتند، یاسون و یک تعداد از ایمانداران را پیش مقامات شهر آورده، فریاد می زدند: «این آدمها که همه جا را به آشوب کشیده اند، حالا به اینجا آمده اند ۷ و یاسون آنها را در خانۀ خود بُرده است. همۀ اینها بر خلاف احکام امپراطور عمل می کنند و ادعا دارند که پادشاه دیگری به نام عیسی وجود دارد.» ۸ با شنیدن گفته های آنها مردم و مقامات شهر وارخطا شدند. ۹ آنها یاسون و دیگر ایمانداران را با گرفتن ضمانت نقدی آزاد کردند.
۱۰ آن شب ایمانداران، پولُس و سیلاس را با عجله به بیریه روان کردند. وقتی به آنجا رسیدند به کنیسه رفتند. ۱۱ یهودیان مقیم شهر بیریه نسبت به یهودیان شهر تسالونیکی درک و فهم بیشتر داشتند و با شوق کلام خدا را می شنیدند. آنها هر روز نوشته های پیامبران را مطالعه می کردند تا ببینند که آیا گفته های پولُس و سیلاس مطابق آن کتابها است یا نه. ۱۲ بنابر این بسیاری از یهودیان و یک تعداد زیاد از زنان و مردان سرشناس یونانی نیز ایمان آوردند. ۱۳ اما وقتی یهودیان در تسالونیکی خبر شدند که پولُس در بیریه نیز کلام خدا را موعظه کرده است، به آنجا آمدند تا مردم را بر ضد پولُس تحریک کنند. ۱۴ پس ایمانداران، پولُس را با عجله به ساحل بحر فرستادند اما سیلاس و تیموتاووس هر دو در همان جا ماندند. ۱۵ آنهایی که پولُس را همراهی می کردند او را تا شهر آتن رساندند. پولُس برای شان هدایت داد که وقتی به بیریه رسیدند به زودی سیلاس و تیموتاووس را پیش او بفرستند.
۱۶ وقتی پولُس در انتظار سیلاس و تیموتاووس در آتن بود، بسیار جگرخون شد زیرا می دید که تمام شهر پُر از بُت است. ۱۷ پس هر روز در کنیسه با یهودیان و غیر یهودیان خدا پرست و در شهر و بازار با رهگذران بحث می کرد. ۱۸ عده یی از فلسفه دانان اپیکوری و رواقی با پولُس مشاجره می کردند و عده یی می گفتند: «این جاهل چه می خواهد بگوید؟» و تعداد دیگری جواب دادند: «طوری که معلوم می شود، او دربارۀ خدایان بیگانه تبلیغ می کند،» زیرا که پولُس دربارۀ عیسی و دوباره زنده شدن او مژده می داد. ۱۹ آنها پولُس را گرفتند و پیش شورا در کوه مریخ بُردند و آنها به پولُس گفتند: «ما می خواهیم بدانیم این تعالیم تازه یی که تو دربارۀ شان حرف می زنی چیست؟ ۲۰ زیرا که سخنان تو به گوش ما عجیب می آید. ما می خواهیم معنای آن را بفهمیم.» ۲۱ آتنی ها و خارجی های ساکن آنجا همه وقت خود را به گفتگو دربارۀ عقاید تازه می گذشتاندند.
۲۲ پس پولُس در برابر شورای یهود چنین گفت: «ای مردم آتن! من می دانم که شما بسیار دیندار و مذهبی هستید. ۲۳ زیرا وقتی در شهر شما می گشتم و زیارتهای شما را می دیدم، به قربانگاهی رسیدم که بر آن نوشته شده بود: «تقدیم به خدای ناشناخته.» من دربارۀ همان کسی که شما ناشناخته او را می پرستید به شما اعلام می کنم. ۲۴ خدایی که دنیا و آنچه را که در آن است آفرید و مالک آسمان و زمین است، در معبدهای ساخته شده به دست انسان ساکن نیست ۲۵ و از طریق چیزهایی که ساختۀ دست انسان باشد پرستش نمی شود و به آن نیازی ندارد، زیرا فقط خداست که زندگی، نَفَس و همه چیز را به همه کس می بخشد. ۲۶ او تمام مردم را از نسل یک انسان آفرید تا در تمام روی زمین ساکن شوند. برای زندگی شان زمان و برای بود و باش شان جایی را معین کرد ۲۷ تا خدا را بجویند، نه این که کورکورانه پی او بگردند که شاید او را بیابند، در حالی که او از هیچ کدام ما دور نیست، همان طور که گفته شده است:
۲۸ «ما در او زندگی می کنیم و در او حرکت و هستی داریم.»
چنان که یکی از شاعران خود تان گفته است:
«ما نیز از نسل او هستیم.»
۲۹ پس چون همه آفریده شدۀ خدا هستیم، نباید گمان کنیم که ذات خدا مانند پیکری از طلا و نقره و سنگ است که با هنر و مهارت انسان تراشیده می شود. ۳۰ خدا از دورانی که مردم از روی جهالت او را نمی شناختند چشم پوشی کرد اما اکنون در همه جا بشر را به توبه کردن امر می کند. ۳۱ زیرا خدا روزی را معین فرموده است که جهان را با عدالت، به وسیلۀ شخصی که برگزیده خود اوست، داوری فرماید و برای ثبوت این حقیقت برای همه، او را پس از مرگ زنده گردانید.»
۳۲ وقتی آنها دربارۀ زنده شدن پس از مرگ شنیدند، عده یی پولُس را مسخره کردند، ولی دیگران گفتند: «دربارۀ این چیزها یک وقت دیگر به سخنان تو گوش خواهیم داد.» ۳۳ به این ترتیب پولُس آنها را ترک کرد. ۳۴ در این میان چند نفر با او پیوستند و ایمان آوردند که از جمله دیونیسوس عضو شورای مریخ و زنی به نام دامارِس و چند نفر دیگر بودند.
۱ دلهای شما پریشان نشود. به خدا توکل نمایید و به من نیز ایمان داشته باشید. ۲ در خانۀ پدر من جای بسیار است. اگر چنین نمی بود به شما می گفتم. من می روم تا برای تان جایی آماده سازم. ۳ وقتی رفتم و برای تان جایی آماده کردم، دوباره می آیم و شما را پیش خود می برم تا جایی که من هستم شما نیز آنجا باشید. ۴ شما می دانید به کجا می روم و راه آن را نیز می دانید.» ۵ توما به او گفت: «ای سَروَرم، ما نمی دانیم که کجا می روی، پس چگونه می توانیم راه آن را بفهمیم؟» ۶ عیسی به او جواب داد: «من راه، راستی و زندگی هستم. هیچ کس جز به وسیلۀ من نزد پدر نمی آید. ۷ اگر مرا می شناختید پدر مرا نیز می شناختید، از این پس شما او را می شناسید و او را دیده اید.» ۸ فیلیپُس به او گفت: «ای سَروَرم، پدر را به ما نشان بده و این برای ما کافی است.» ۹ عیسی به او گفت: «ای فیلیپُس، آیا در این مدت زیادی که با شما بوده ام، هنوز مرا نشناخته ای؟ زیرا هر کسی مرا دید، پدر را دیده است. پس چگونه می گویی پدر را به ما نشان بده؟ ۱۰ آیا ایمان نداری که من در پدر هستم و پدر در من است؟ سخنانی را که به شما می گویم از خودم نیست. آن پدری که در من ساکن است، همۀ این کارها را انجام می دهد. ۱۱ به من ایمان داشته باشید که من در پدر هستم و پدر در من است. یا حد اقل به کارهایی که می کنم، ایمان داشته باشید. ۱۲ به یقین به شما می گویم، هر کسی به من ایمان داشته باشد، آنچه می کنم، او هم خواهد کرد و حتی کارهای بزرگتری هم انجام خواهد داد، زیرا من نزد پدر می روم. ۱۳ و هر آنچه به نام من بخواهید، من آن را انجام خواهم داد تا پدر توسط پسر جلال یابد. ۱۴ هر چیزی که شما به نام من بخواهید، من آن را انجام خواهم داد.
۱۵ اگر مرا دوست داشته باشید، احکام مرا اطاعت خواهید کرد. ۱۶ من از پدر خواهم خواست تا او پشتیبان دیگری به شما بفرستد که تا به ابد با شما بماند. ۱۷ یعنی همان روح حقیقت که جهان نمی تواند بپذیرد، زیرا او را نمی بیند و نمی شناسد ولی شما او را می شناسید، چون او نزد شما می ماند و در شما ساکن خواهد بود. ۱۸ شما را مانند یتیم نمی گذارم، نزد شما بر خواهم گشت. ۱۹ پس از اندک زمانی، جهان مرا دیگر نخواهد دید اما شما مرا خواهید دید و چون من زنده هستم، شما نیز زنده خواهید ماند. ۲۰ در آن روز خواهید دانست که من در پدر هستم و شما در من و من در شما.
۲۱ هر کسی احکام مرا قبول کند و آنها را نگهدارد، او همان کسی است که مرا دوست دارد. هر کسی مرا دوست دارد، پدر من نیز او را دوست خواهد داشت و من نیز او را دوست می دارم و خود را به او ظاهر خواهم کرد.» ۲۲ یهودا (نه یهودای اسخریوطی) از او پرسید: «ای سَروَرم، چطور می خواهی که خود را تنها برای ما ظاهر سازی و نه برای همه جهان؟» ۲۳ عیسی در جواب او گفت: «هر کسی مرا دوست داشته باشد، تعالیم مرا اطاعت خواهد کرد و پدر من او را دوست خواهد داشت و ما نزد او آمده و پیش او خواهیم ماند. ۲۴ کسی که مرا دوست ندارد از تعلیم من اطاعت نمی کند. کلامی که شما می شنوید از خودم نیست بلکه از پدری است که مرا فرستاده است.
۲۵ این چیزها را وقتی هنوز با شما هستم می گویم، ۲۶ اما پشتیبان شما یعنی روح مقدس که پدر به نام من به شما خواهد فرستاد، همه چیز را به شما تعلیم خواهد داد و آنچه را که من به شما گفته ام به یاد شما خواهد آورد.
۲۷ برای شما سلامتی به جا می گذارم، من سلامتی خود را به شما می دهم. جهان نمی تواند آن سلامتی را به طوری که من به شما می دهم، بدهد. دلهای شما پریشان نشود و ترسان نباشید. ۲۸ شما شنیدید که برای تان گفتم من می روم، ولی دوباره نزد شما بر خواهم گشت. اگر مرا دوست دارید، از شنیدن آن شادمان می شوید، زیرا که من پیش پدر می روم و پدر از من بزرگتر است. ۲۹ اکنون پیش از این که این کار عملی شود به شما گفتم تا وقتی واقع می شود، ایمان بیاورید. ۳۰ پس از این با شما زیاد سخن نمی گویم زیرا که حاکم این جهان می آید. او بر من هیچ قدرت ندارد، ۳۱ اما برای این که جهان بداند که من پدر را دوست دارم، احکام پدر را به طور کامل انجام می دهم. برخیزید از اینجا برویم.
خواندن گزارش برادر لوقا در انجیلش درباره پسر انسان که به این زمین آمد، یک برکت بزرگ است. روایت دوم او، کتاباعمال رسولان، یک افزودنی مهم به «همه آنچه عیسی شروع به انجام و تعلیم آن کرد» (اعمال ۱:۱) است. گاهی اوقات اعمال رسولان نامیده می‌شود، این کتاب آنچه را که خداوندعیسی پس از صعود به آسمان انجام می‌داد، از طریق خادمانش، توصیف می‌کند. مخالفت شدیدی با آنچه رسول از کتب مقدس تعلیم می‌داد وجود داشت، در حالی که دیگران با کمال میل تعالیم او را پذیرفتند. این چیزها درباره خداوندعیسیمسیح، که برای یادگیری و تشویق ما ثبت شده‌اند، امروز نیز برای ما مرتبط هستند، حتی اگر اغلب مورد سؤال و مخالفت قرار گیرند.
از متن بالا چه می‌آموزیم؟ خدمتپولس در تسالونیکی رد شد، اما با وجود این، او به بره‌ایه رفت و در آنجا نیز موعظه کرد. مردم در کنیسه «منصف‌تر» (یا «نجیب‌تر») بودند، حداقل در مورد کتب مقدس. آیا ما کلام خدا را با کمال میل و مشتاقانه برای جستجوی روزانه آن دریافت می‌کنیم؟ بیایید متن الهام‌بخش را با دقت و احترام بررسی کنیم، زیرا کلام مکتوب خداست! آیا آنچه را که می‌خوانیم بررسی می‌کنیم و کتب مقدس را با کتب مقدس مقایسه می‌کنیم؟ کلام خدا خود را توضیح می‌دهد، زیرا بهترین مفسر است! علاوه بر این، ما کمک روح‌القدس را داریم، همانطور که خداوندعیسی در یوحنا ۱۴-۱۶ وعده داد.
مردم در کنیسه بره‌ایه نگفتند: «این خاخام تمام راه را از اورشلیم آمده است، پس حتماً حق با اوست.» نه، آنها کتب مقدس را بررسی کردند تا ببینند آیا حق با اوست، یک مثال خوب برای ما که از آن پیروی کنیم. پس بیایید به خواندن ادامه دهیم و همه چیز را با کلام خدا آزمایش کنیم، زیرا ما کلام او را دوست داریم!
